Δευτέρα 3 Δεκεμβρίου 2012

Πως ξεκίνησε το έθιμο της βαρβάρας στην Θράκη ;

Υπάρχουν οι εκδοχές που λένε ότι σε δύο περιπτώσεις που δηλητηριάστηκε το ψωμί και άλλα τρόφιμα από εχθρούς της χριστιανοσύνης, του Τούρκους σε μια περίπτωση, τον πατέρα της Αγίας στην άλλη, η επέμβαση της Αγίας Βαρβάρας ήταν άμεση.
Παρουσιάστηκε στον ύπνο κάποιας γυναίκας και προειδοποίησε τους πιστούς να μην φάνε από το δηλητηριασμένο ψωμί αλλά να βράσουν σιτάρι και ότι άλλο βρίσκεται στα σπίτια αυτή την περίοδο ( συνήθως


ξηροί καρποί και αποξηραμένα φρούτα), για να περάσουν τις δύσκολες αυτές μέρες του χειμώνα. Έτσι έγινε η πρώτη Βαρβάρα.
Μια άλλη εκδοχή είναι αυτή που συνδέεται με τη λατρεία της Αρχαίας θεάς, της Εκάτης.
Στην αρχαία Θράκη η παραγωγή του σιταριού αποτελούσε βασική οικονομική δραστηριότητα των κατοίκων.
Γιόρταζαν στις αρχές του χειμώνα τα ¨Εκαταία¨ προς τιμήν της θεάς Εκάτης. Αυτήν την εποχή οι αποθήκες των σπιτιών ήταν γεμάτες σιτάρι που είχαν θερίσει το καλοκαίρι, καθώς και άλλα προιόντα, όπως ξηρά σύκα, σταφίδες, καρύδια κλπ, που διατηρούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Με αυτά τα υλικά παρασκεύαζαν το Εκαταίο Δείπνο.
Η Βαρβάρα πιθανόν αντικατέστησε το Εκαταίον Δείπνον που προσέφεραν στη θεά ζητώντας να προστατεύει τους ίδιους κατά τη διάρκεια του χειμώνα, αλλά και το σιτάρι που είχαν σπείρει λίγο πριν, στο τέλος του φθινοπώρου.
Όποια εκδοχή και αν δεχθεί ο καθένας, το έθιμο της «Βαρβάρας» αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της λαϊκής λατρευτικής παράδοσης της Θράκης και συνεχίζεται αδιάκοπα στο πέρασμα των αιώνων.
Και κάθε φορά που ξημερώνει η 4η Δεκεμβρίου η μνήμη όλων γυρίζει πίσω σε εκείνα τα κρύα πρωινά που ανοίγαμε τα μάτια μας και μας περίμεναν οι σουπιερίτσες (μπωλ τα λέμε σήμερα) με την αχνιστή *Βαρβάρα* και το σπίτι μοσχοβολούσε σουσάμι και κανέλα.

Δεν υπάρχουν σχόλια: